افزایش مبلغ کالابرگ برای افراد کمدرآمد
فاطمه مهاجرانی، سخنگوی دولت، درباره برنامه دولت برای افزایش اعتبار کالابرگ الکترونیکی اعلام کرد که افزایش رقم کالابرگ در نهایت با تمرکز بر افراد و خانوارهای کمدرآمد انجام خواهد شد. این اظهارات در شرایطی مطرح شده که دولت طی هفتههای اخیر بارها از برنامه خود برای افزایش اعتبار کالابرگ و اختصاص منابع بیشتر به حمایتهای معیشتی خبر داده است.
مهاجرانی تأکید کرده است که کالابرگ برای کمک به حفظ قدرت خرید و حمایت از معیشت خانوارها در نظر گرفته شده و دولت افزایش فشار اقتصادی و گرانیها را انکار نمیکند. بر اساس اظهارات اخیر سخنگوی دولت، منابع و اعتبارات موجود نیز با توجه به شرایط جاری کشور مورد بازتنظیم قرار گرفتهاند.

افزایش کالابرگ برای کدام خانوارها خواهد بود؟
جزئیات منتشرشده درباره برنامه دولت نشان میدهد تمرکز افزایش اعتبار بر دهکهای پایین و خانوارهای کمدرآمد خواهد بود. گزارشهای منتشرشده از برنامه دولت از پوشش حدود ۴۴ میلیون نفر در پنج دهک کمدرآمد خبر دادهاند؛ با این حال، نحوه شناسایی مشمولان در گروههای مختلف یکسان نخواهد بود.
بر اساس این گزارشها، برای سه دهک پایین که بخشی از آنها تحت پوشش نهادهای حمایتی مانند کمیته امداد و سازمان بهزیستی قرار دارند، افزایش اعتبار بدون نیاز به خوداظهاری در نظر گرفته شده است.
در مورد دو دهک بعدی، سازوکار متفاوت خواهد بود و بر اساس گزارشهای منتشرشده، خوداظهاری درباره سطح درآمد خانوار برای شناسایی مشمولان مورد توجه قرار میگیرد. البته جزئیات نهایی این فرآیند باید از سوی دستگاههای مسئول اعلام شود.
دولت افزایش کالابرگ را در دستور کار دارد
افزایش مبلغ کالابرگ موضوع جدیدی نیست و دولت پیش از این نیز بر اجرای آن تأکید کرده بود. فاطمه مهاجرانی در شهریورماه اعلام کرده بود که به محض تأمین یک منبع مالی پایدار، مبلغ کالابرگ افزایش خواهد یافت. او در همان مقطع تأکید کرد که تأمین منبع مالی مطمئن، شرط اجرای افزایش اعتبار است.
در اظهارات بعدی نیز موضوع افزایش اعتبار برای گروههای آسیبپذیر مطرح شد. بر اساس گزارشهای منتشرشده از نشست خبری ۲۴ شهریور، سخنگوی دولت ابراز امیدواری کرده بود که افزایش رقم کالابرگ برای گروههای آسیبپذیر از نیمه مهرماه اجرایی شود.
بنابراین، آنچه تاکنون بهصورت رسمی مطرح شده، اصل افزایش اعتبار و تمرکز آن بر گروههای کمدرآمد است؛ اما رقم دقیق افزایش برای هر خانوار و زمان اجرای کامل آن باید بر اساس اطلاعیه اجرایی دولت مشخص شود.
منابع افزایش اعتبار کالابرگ از کجا تأمین میشود؟
یکی از بخشهای مهم اظهارات سخنگوی دولت به منابع مالی اختصاصیافته برای افزایش کالابرگ مربوط است. مهاجرانی پیشتر اعلام کرده بود که منابع حاصل از تغییرات مربوط به بنزین برای بهبود معیشت مردم اختصاص خواهد یافت.
او در نشست خبری ۲۴ شهریور نیز گفته بود منابع حاصل از افزایش نرخ سوم بنزین، صرف بهبود معیشت مردم میشود. همزمان تأکید شده بود که تمام بنزین تولید داخل در اختیار مردم قرار میگیرد و بخشی از نیاز کشور نیز از طریق واردات تأمین میشود.
با این حال، سخنگوی دولت در شهریورماه گفته بود رقم حاصل از این محل به تنهایی منبع بزرگی نیست، اما همان مبلغ نیز برای هزینههای مرتبط با کالابرگ و حمایت معیشتی اختصاص خواهد یافت.
آیا افزایش قیمت بنزین مستقیماً به کالابرگ پرداخت میشود؟
بر اساس اظهارات دولت، قرار است منابع حاصل از اصلاحات مربوط به بنزین در مسیر حمایت معیشتی مورد استفاده قرار گیرد. با این حال، این موضوع را نباید به معنای پرداخت مستقیم درآمد حاصل از بنزین به حساب همه خانوارها دانست.
سازوکار اعلامشده، استفاده از منابع برای سیاستهای حمایتی از جمله کالابرگ است. به همین دلیل، نحوه توزیع اعتبار میان گروههای مختلف و میزان افزایش آن به تصمیمات اجرایی دولت و منابع قابل تخصیص بستگی خواهد داشت.
پیشتر نیز سخنگوی دولت اعلام کرده بود که در صورت افزایش رقم کالابرگ، دولت باید منبع مالی پایدار برای آن داشته باشد.
کالابرگ برای حفظ قدرت خرید خانوارها

کالابرگ الکترونیکی در سیاستهای حمایتی دولت به عنوان ابزاری برای تأمین بخشی از نیازهای معیشتی خانوارها استفاده میشود. سخنگوی دولت نیز در توضیح هدف این طرح گفته است کالابرگ نوعی کمک درآمدی برای حفظ معیشت مردم محسوب میشود.
در برنامه هفتم پیشرفت نیز ارائه اقلام ضروری در قالب بسته معیشتی پایه و کالابرگ الکترونیکی برای خانوارهای کمدرآمد، در چارچوب منابع بودجهای پیشبینی شده است.
در نتیجه، افزایش اعتبار کالابرگ در صورت اجرا، بیشتر از آنکه یک پرداخت نقدی عمومی باشد، در قالب افزایش حمایت از خرید کالاهای مشمول طرح برای گروههای هدف دنبال خواهد شد.
مبلغ جدید کالابرگ چقدر است؟
یکی از مهمترین پرسشهای مردم درباره این طرح، مبلغ جدید کالابرگ است. در حال حاضر، اظهارات رسمی منتشرشده بیشتر بر اصل افزایش اعتبار و جامعه هدف تمرکز دارد و رقم نهایی افزایش برای هر فرد یا خانوار بهصورت کامل اعلام نشده است.
برخی گزارشها از افزایش اعتبار برای حدود ۴۴ میلیون نفر در پنج دهک پایین خبر دادهاند، اما این موضوع با جزئیات مختلفی درباره نحوه شناسایی دو گروه از مشمولان همراه است. بنابراین تا زمان انتشار دستورالعمل نهایی، نمیتوان رقم قطعی جدید را برای همه خانوارها اعلام کرد.
افزایش کالابرگ چه زمانی اجرا میشود؟
دولت پیشتر اعلام کرده بود که افزایش اعتبار کالابرگ برای گروههای آسیبپذیر در برنامه قرار دارد و سخنگوی دولت از احتمال اجرای آن از نیمه مهرماه خبر داده بود. با این حال، زمان دقیق اجرای مرحله جدید و جزئیات پرداخت باید از طریق اطلاعیه رسمی دستگاههای مسئول مشخص شود.
بنابراین متقاضیان و خانوارهای مشمول بهتر است برای اطلاع از زمان دقیق افزایش اعتبار، رقم نهایی و گروههای مشمول، اطلاعیههای رسمی وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی و دولت را دنبال کنند.
جمعبندی
بر اساس اظهارات اخیر فاطمه مهاجرانی، افزایش رقم کالابرگ الکترونیکی در دستور کار دولت قرار دارد و تمرکز آن بر خانوارهای کمدرآمد خواهد بود. گزارشهای منتشرشده نیز از هدفگذاری پنج دهک پایین درآمدی و پوشش حدود ۴۴ میلیون نفر خبر میدهند؛ هرچند سازوکار شناسایی برخی گروهها و جزئیات نهایی هنوز باید در فرآیند اجرایی مشخص شود.
همچنین دولت اعلام کرده است منابعی که از تغییرات مربوط به بنزین به دست میآید، در مسیر حمایت معیشتی هزینه خواهد شد. با وجود این، رقم دقیق افزایش کالابرگ برای هر فرد و زمان قطعی اجرای مرحله جدید باید بر اساس تصمیم و اطلاعیه رسمی دولت اعلام شود.