هشدار بانک مرکزی درباره تبلیغات وام
بانک مرکزی با انتشار اطلاعیهای درباره افزایش تبلیغات مربوط به پرداخت وام، خرید و فروش وام و انتقال تسهیلات بانکی در فضای مجازی و پیامکها هشدار داد. این نهاد اعلام کرده است که بخشی از این تبلیغات میتواند با هدف کلاهبرداری و سوءاستفاده از اطلاعات شخصی و بانکی شهروندان انجام شود.
بر اساس اعلام بانک مرکزی، افرادی که با وعده دریافت سریع وام یا فروش امتیاز تسهیلات با شهروندان ارتباط میگیرند، ممکن است اطلاعات هویتی یا بانکی افراد را هدف قرار دهند. به همین دلیل از شهروندان خواسته شده است پیش از ارائه هرگونه اطلاعات یا مدارک، از قانونی بودن فرایند و هویت فرد یا مجموعه ارائهدهنده خدمت اطمینان حاصل کنند.

خرید و فروش وام ممنوع است
بانک مرکزی تأکید کرده است که تسهیلات بانکی صرفاً بر اساس ضوابط مصوب و از طریق شبکه بانکی به اشخاص واجد شرایط پرداخت میشود. بر همین اساس، اصل بر این است که تسهیلات بانکی قابلیت خرید، فروش یا انتقال به شخص دیگر را ندارد؛ مگر در موارد خاصی که مقررات مربوط اجازه آن را داده باشد.
این موضوع به این معناست که آگهیهایی با عنوانهایی مانند «خرید وام»، «فروش وام فوری»، «فروش امتیاز وام بانکی» یا پیشنهاد انتقال تسهیلات به فرد دیگر، نباید معادل یک خدمت عادی بانکی تلقی شوند.
بانک مرکزی همچنین اعلام کرده است که تبلیغات مرتبط با خرید و فروش تسهیلات و امتیازهای دریافت تسهیلات در چارچوب مقررات نظارتی شبکه بانکی ممنوع است.
هشدار درباره کلاهبرداری با عنوان وام فوری
یکی از نگرانیهای مطرحشده در این اطلاعیه، استفاده از عنوان وام برای انجام کلاهبرداری است. در سالهای اخیر، تبلیغات وام در شبکههای اجتماعی و پیامرسانها با عناوین مختلف منتشر شده است؛ از وام فوری و بدون ضامن گرفته تا فروش امتیاز تسهیلات بانکی.
در چنین مواردی ممکن است فرد متقاضی پیش از دریافت هرگونه تسهیلات، با درخواستهایی برای پرداخت مبلغی به عنوان کارمزد، هزینه تشکیل پرونده یا تضمین مواجه شود. همچنین برخی افراد ممکن است برای شروع فرایند، درخواست تصویر کارت ملی، شناسنامه، اطلاعات حساب بانکی یا سایر مدارک شخصی کنند.
بانک مرکزی در هشدار اخیر خود، شهروندان را از ارتباط با افراد سودجو در این زمینه برحذر داشته و تأکید کرده است که هدف برخی از این تبلیغات میتواند سوءاستفاده از اطلاعات شهروندان باشد.
ارائه مدارک هویتی به افراد ناشناس چه خطری دارد؟
بانک مرکزی بخش دیگری از هشدار خود را به موضوع مدارک هویتی و حسابهای بانکی اختصاص داده است. بر اساس این اطلاعیه، در اختیار گذاشتن مدارک هویتی یا حساب بانکی به افراد ناشناس با عنوان دریافت یا فروش وام میتواند پیامدهای مالی و حقوقی داشته باشد.
اهمیت این هشدار از آنجا ناشی میشود که حساب بانکی و مدارک هویتی هر فرد، ابزارهایی برای انجام تراکنشها و شناسایی صاحب حساب هستند. در صورتی که فردی حساب خود را در اختیار شخص دیگری قرار دهد و از آن برای فعالیتهای غیرقانونی استفاده شود، ممکن است صاحب حساب نیز در فرایند رسیدگیهای قانونی با مشکل مواجه شود.
بانک مرکزی هشدار داده است که استفاده از حساب بانکی یا مدارک هویتی اشخاص در جرائم احتمالی مالی و پولشویی میتواند برای دارنده حساب یا مدارک تبعات حقوقی ایجاد کند.
وام بانکی چگونه پرداخت میشود؟

تسهیلات بانکی از مسیر شبکه بانکی و بر اساس شرایط تعیینشده برای هر نوع وام پرداخت میشود. متقاضی باید شرایط مربوط به تسهیلات مورد نظر را داشته باشد و مراحل اعتبارسنجی، ارائه مدارک، بررسی توان بازپرداخت و سایر الزامات تعیینشده توسط بانک را طی کند.
بنابراین صرف مشاهده یک آگهی در شبکههای اجتماعی یا دریافت یک پیامک، به معنای وجود یک مسیر رسمی برای دریافت وام نیست. شرایط دریافت هر تسهیلات باید از طریق بانک یا مؤسسه اعتباری مربوط و کانالهای رسمی آن پیگیری شود.
بانک مرکزی نیز در اطلاعیه خود تأکید کرده است که اعطای تسهیلات توسط شبکه بانکی به اشخاصی انجام میشود که مطابق ضوابط مربوط واجد شرایط باشند.
ممنوعیت تبلیغات خرید و فروش تسهیلات
در اطلاعیه بانک مرکزی به دستورالعمل اجرایی تبلیغات اشخاص تحت نظارت نیز اشاره شده است. بر اساس گزارش منتشرشده درباره این دستورالعمل، ماده ۱۵ آن تبلیغات مربوط به خرید و فروش تسهیلات، امتیازهای دریافت تسهیلات، برخی خدمات بانکی، اجاره حساب و موارد مشابه را ممنوع اعلام کرده است.
همچنین طبق ماده ۴ این دستورالعمل، تبلیغ خدمات بانکی توسط اشخاص حقیقی و حقوقی فاقد مجوز از بانک مرکزی نیز با محدودیتهای قانونی مواجه است.
این مقررات به این معناست که شهروندان باید میان اطلاعرسانی رسمی بانکها درباره تسهیلات و تبلیغات افراد یا مجموعههای ناشناس در فضای مجازی تفاوت قائل شوند.
اگر پیامک یا آگهی فروش وام دریافت کردیم چه کنیم؟

در صورت مشاهده تبلیغات خرید و فروش وام یا دریافت پیامک با چنین محتوایی، بهتر است اطلاعات هویتی، رمزها، مشخصات کارت، اطلاعات ورود به اینترنتبانک و سایر اطلاعات محرمانه در اختیار فرستنده قرار نگیرد.
همچنین پرداخت وجه به افراد ناشناس با وعده دریافت وام، ارسال تصویر مدارک هویتی یا واگذاری حساب بانکی برای انجام تراکنشهای مربوط به «وام» میتواند ریسکهای جدی ایجاد کند.
متقاضیان تسهیلات باید شرایط و نحوه ثبت درخواست را از بانک مربوط یا کانالهای رسمی آن پیگیری کنند و در صورت مشاهده موارد مشکوک، موضوع را از مسیرهای قانونی و نظارتی پیگیری کنند.
بانک مرکزی: وام قابل خرید و فروش نیست
هشدار جدید بانک مرکزی در شرایطی منتشر شده که تبلیغات مربوط به دریافت وام و فروش امتیاز تسهیلات در فضای مجازی ادامه دارد. موضع اعلامشده این است که تسهیلات بانکی بر اساس مقررات و از طریق شبکه بانکی به افراد واجد شرایط تعلق میگیرد و خرید، فروش یا انتقال آن به دیگران، جز در موارد خاص و مجاز، امکانپذیر نیست.
بنابراین هرگونه پیشنهاد دریافت وام در ازای پرداخت وجه به واسطه، خرید امتیاز وام از افراد ناشناس یا واگذاری حساب بانکی برای انجام این فرایند، نیازمند بررسی دقیق است. بانک مرکزی نیز تأکید کرده است که شهروندان از ارتباط با سودجویانی که از این عناوین برای کلاهبرداری یا دستیابی به اطلاعات مالی و هویتی استفاده میکنند، خودداری کنند.
در حال حاضر، مهمترین نکته برای متقاضیان تسهیلات این است که مبنای دریافت وام، ضوابط رسمی بانک و احراز شرایط توسط شبکه بانکی است، نه تبلیغات منتشرشده در شبکههای اجتماعی و پیامکهای ناشناس.